Görsel: İSAF’ın açıklaması için paylaşılan temsili çalışma.
İş Sağlığı ve Güvenliği Federasyonu (İSAF), Manisa’nın Soma ilçesinde meydana gelen maden kazasının ardından iş güvenliği uygulamaları ve denetim süreçlerine ilişkin açıklama yaptı. Federasyon Genel Başkanı Mehmet Şeyhmus Ensari, hayatını kaybeden madencilere rahmet, ailelerine ve madencilik camiasına başsağlığı diledi.
Ensari, kazaların ardından yalnızca taziye mesajları yayımlanmasının yeterli olmadığını belirterek, kazaların önlenememesindeki sorumluluğun da ele alınması gerektiğini vurguladı.
“13 yılda 1.267 maden işçisi hayatını kaybetti”
Federasyonun açıklamasında, 2013-2025 yılları arasında maden işkolunda 1.267 işçinin hayatını kaybettiği ifade edildi. Ensari, bu tablonun münferit olaylarla veya işçilerin dikkatsizliğiyle açıklanamayacağını savunarak iş sağlığı ve güvenliği sisteminin sahadaki sonuçlarının sorgulanması gerektiğini söyledi.
Mevzuat, eğitim, denetim ve proje çalışmalarının varlığına rağmen can kayıplarının devam ettiğine dikkat çeken Ensari, temel sorunun uygulama ve denetim eksiklikleri olduğunu ileri sürdü.
MİSGEP için işletme bazında şeffaflık talebi
Ensari, yaklaşık 17,6 milyon avro bütçeli Madencilik Sektöründe İş Sağlığı ve Güvenliğinin Geliştirilmesi Projesi’nin (MİSGEP) kalıcı sonuçlarının kamuoyuna açıklanmasını istedi.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının proje hakkında yayımladığı bilgilerde, 29 ilde 80 yer altı madenine 420 saha ziyareti gerçekleştirildiği belirtiliyor. Bakanlık, bu çalışmaların teknik rehberlik ve destek kapsamında yürütüldüğünü; saha ziyaretleriyle yüzde 47 iyileştirme sağlandığını bildiriyor.
İSAF ise ziyaret edilen işletmelerin, tespit edilen risklerin, verilen önerilerin ve bu önerilerin uygulanma durumlarının işletme bazında açıklanması çağrısında bulundu. Ensari, açıklamasında kazanın meydana geldiğini belirttiği İmbat Madencilik’in proje kapsamındaki işletmeler arasında bulunup bulunmadığının da netleştirilmesini istedi.
İşletmenin proje kapsamında olması halinde kaç kez ziyaret edildiğinin, son ziyaret tarihinin ve belirlenen risklere karşı hangi adımların atıldığının kamuoyuyla paylaşılması talep edildi.
Denetim zincirinin tamamı incelensin
Federasyon, soruşturmanın yalnızca işletmedeki kişilerin sorumluluğuyla sınırlı tutulmaması, idari sorumluluk zincirinin de bütün yönleriyle incelenmesi gerektiğini belirtti.
Açıklamada; denetimlerin kimler tarafından ve hangi tarihlerde yapıldığı, hangi eksikliklerin raporlandığı, giderilmeyen riskler bulunup bulunmadığı ve önceki uyarıların nasıl takip edildiği sorularına bağımsız ve şeffaf biçimde yanıt verilmesi istendi.
Ensari, iş güvenliği denetiminin riskleri raporlamanın yanı sıra bunların giderilmesini sağlamayı ve gerektiğinde yaptırım uygulamayı da kapsaması gerektiğini ifade etti.
“Başarı, işçinin akşam evine sağ salim dönmesidir”
İş güvenliğinde başarının tutanak, eğitim veya proje sayısıyla ölçülemeyeceğini belirten Ensari, “Başarı, işçinin akşam evine sağ salim dönmesidir” dedi.
İSAF, MİSGEP sonuçlarının işletme bazında açıklanması, İmbat Madencilik’in proje kapsamındaki durumunun netleştirilmesi, denetim tarihlerinin ve sonuçlarının paylaşılması ile Soma’daki kazanın bütün sorumluluk zincirini kapsayan bağımsız bir soruşturmayla aydınlatılması çağrısını yineledi.
Ensari, iş sağlığı ve güvenliğinin yaşam hakkı olduğunu vurgulayarak, kazaların ardından sorumlu aramak yerine can kayıplarını önleyen bir sistem kurulması gerektiğini söyledi.
Kaynak: İSAF Genel Başkanı Mehmet Şeyhmus Ensari’nin basın açıklaması ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının MİSGEP açıklamaları.
